هیپنوتیزم
واژه هیپنوتیزم از کلمه هیپنوز که یک لغت یونانی به معنی خواب میباشد گرفته شده است. هیپنوتیزم وضعیت یا حالتی است که طی آن فرد میتواند در حالت خلسه، عکسالعملهای خاصی در پاسخ به تلقینات از خود نشان دهد.
تاریخچه هیپنوتیزم به کشورهای ایران، هند، مصر و یونان باز میگردد. در ایران قبایل مغها میتوانستند با تحمل سختی، خود را به مرحلهای از خلسه برسانند و در آن حالت نسبت به درمان بعضی بیماریها اقدام کنند. در هند، مرتاضها با تحمل ریاضتهای فراوان میتوانستند به حالت خلسه رفته کارهای خارقالعاده انجام دهند. در یونان و مصر معابد خاصی تحت عنوان معابد خواب وجود داشته، ساحران این معابد قادر بودند افراد را در یک حالت خاصی مشابه خواب قرار دهند و سپس کارهای خاصی روی آنان انجام دهند. معروفترین این معابد، معبد دلفی میباشد.
تاریخچه هیپنوتیزم در عصر جدید به دکتر فرانس آنتوان مسمر بر میگردد. این پزشک اتریشی معتقد بود که انسان دارای حوزة انرژی خاصی تحت عنوان مغناطیس حیوانی میباشد که از طریق آن میتوان بیماریها را درمان نمود. مسمر بیماران خود را در حالت خلسه قرار میداد و با شکل و ظاهر خاصی بر آنها وارد میشد و از این طریق نسبت به درمان آنها اقدام مینمود. این امور بعدها توسط شاگردان مسمر دنبال گردید و به نام مسمریسم معروف شد. طرح هیپنوتیزم در ایران در عصر جدید توسط دکتر اعلمالملک ثقفی صورت گرفت.
هیپنوتیزم همواره در طول تاریخ دارای دورههای پنهان و آشکار بوده است. بدین صورت که در برخی از برهههای زمانی به دلیل مخالفت برخی مقامات علمی یا سیاسی و حکومتی مورد غضب واقع میشده، طرفداران هیپنوتیزم مجبور به مخفی کردن آن میشدند. در برخی زمانها نیز مورد مهر و محبت قرار میگرفت و به صورت علنی مطرح و استفاده میگردید. جالب آنکه بعضی حاکمان و رجال سیاسی برای پیشبرد اهداف خود از این علوم استفاده میکردند.
هیپنوتیزم به دو نوع “خود هیپنوتیزم” و “دگرهیپنوتیزم” تقسیم میشود. در خود هیپنوتیزم شخص خودش را هیپنوتیزم میکند، در دگر هیپنوتیزم، فرد هیپنوتیزم کننده را عامل یا هیپنوتیزور و فرد هیپنوتیزم شونده را سوژه میگویند.
هیپنوتیزم دارای کاربردها و استفادههای متفاوت میباشد ولی نوش داروی تمام امور، بیماریها و مشکلات نمیباشد. هیپنوتیزم پزشکی در تسکین درد بیماران، درمان برخی بیماریها و ایجاد بیحسی و بیهوشی استفاده میشود. تقویت حافظه، تسهیل در یادگیری، ایجاد یا تقویت انگیزه در مطالعه، افزایش بازده در مطالعه و افزایش قدرت خلاقیت از موارد دیگری است که با هیپنوتیزم قابل حصول میباشد. هیپنوتیزم در امور جنائی و قضایی نیز برای کشف جنایت و شناسایی جنایتکاران قابل استفاده است. موفقیتهای شغلی و موفقیتهای ورزشی نیز با هیپنوتیزم قابل دست یابی است.
هیپنوتیزم طی سه مرحله توجیه، القا و کنترل صورت میگیرد. در مرحله نخست باید سوژه را بطور کامل توجیه نماییم و توضیحات لازم را در مورد نحوة کاری که میخواهیم روی او انجام دهیم ارائه کنیم. در صورت عدم توجیه مناسب، ممکن است سوژه ناخودآگاه مقاومت کند. در مرحلة القاء، با ارائه تلقینات کلامی که به صورت موزون و هماهنگ ارائه میشود، سوژه به حالت خواب فرو میرود. مرحلة سوم، مرحلة کنترل سوژه در خواب است که مشکلترین مرحله است. لذا عامل به اطلاعات و تجربیات کافی نیاز دارد.
در حالت هیپنوتیزم سوژه علائمی از خود نشان میدهد که بیانگر هیپنوتیزم شدن او میباشد. کاهش فعالیت جسمی، عمیق شدن تنفس، تنگ شدن چشم، افتادن پلک، پیدایش رخوت، افتادن سر، تمایل چشمها در چرخش به سمت بالا و در برخی موارد گرم شدن بدن، افزایش ترشح اشک و پرش در پلک از جمله این نشانههاست.
عامل برای انجام هیپنوتیزم ممکن است از ابزار و شیوههای مختلف استفاده کند. تلقین کلامی، تأثیر نگاه، ارسال انرژی و استفاده از برخی وسایل از این جملهاند. در تلقین کلامی، کلمات با ریتم موزون و هماهنگ و با لحن تأثیرگذار ادا میشود. در صورتیکه عامل با نگاه نافذ و بدون پلک زدن به سوژه نگاه کند، میتواند تأثیر تلقینی در سوژه داشته باشد.
|
امتیاز مطلب : 5
|
تعداد امتیازدهندگان : 1
|
مجموع امتیاز : 1